Radioterapia piersi i klatki piersiowej

Planowanie i pozycja leczenia

• Do CT i leczenia możesz zostać ułożony z rękami nad głową, na indywidualnym materacu lub podpórce. Zgłoś ból barku, ograniczenie ruchu ręki albo trudność w leżeniu płasko.
• Przy napromienianiu lewej piersi może być stosowane wstrzymanie oddechu. Ćwicz tylko sposób pokazany przez personel; krótka przerwa w oddychaniu nie powinna powodować bólu ani duszności.
• CT wykonuje się już w pozycji leczenia. Odtwarzaj ją i instrukcję oddechową tak samo przed każdą sesją.

Skóra piersi, klatki i pachy

• Myj codziennie letnią wodą i łagodnym bezzapachowym środkiem bez zwykłego mydła; osuszaj przez przykładanie ręcznika.
• Nakładaj cienką warstwę bezzapachowego kremu nawilżającego i natłuszczającego (emolientu), np. Dexeryl krem lub Atoderm Intensive Baume (bez recepty), 2–3 razy na dobę. Nie pozostawiaj grubej warstwy tuż przed sesją.
• Wybierz miękki biustonosz bez fiszbin lub luźny top. Ogranicz tarcie pod piersią i w pachach. Dezodorant jest dozwolony na nieuszkodzoną skórę, jeśli nie szczypie; wybierz bezzapachowy i bez alkoholu.
• Nie używaj pudru, mąki ziemniaczanej, plastrów, perfum, peelingów, lodu ani termoforu w polu leczenia.
• Folię ochronną, np. Mepitel Film lub Hydrofilm, oraz steryd miejscowy stosuj tylko według planu ośrodka. Folię zakłada personel na suchą, nieuszkodzoną skórę; nie nakładaj pod nią kremu.

Jedzenie i ból przy połykaniu

• Jeśli przełyk nie jest napromieniany i jesz bez problemu, nie wprowadzaj profilaktycznie restrykcyjnej diety.
• Przy bólu jedz 5–6 małych, miękkich i wilgotnych posiłków. Dodawaj sos; ogranicz suche, twarde, bardzo gorące, ostre i kwaśne potrawy.
• Jedz powoli, małymi kęsami i pozostań pionowo 30–60 minut po posiłku. Dodawaj źródło białka i waż się raz w tygodniu.
• Kaszel, krztuszenie lub duszność przy piciu wymagają oceny połykania. Gdy zwykłe jedzenie nie wystarcza, zapytaj o żywność medyczną, np. Nutridrink Protein lub Fresubin 2 kcal Drink.

Oddech, ruch ręki i zmęczenie

• Lekki codzienny ruch dostosowany do samopoczucia pomaga utrzymać wydolność. Po leczeniu piersi wykonuj zalecone ćwiczenia barku i ręki.
• Nową duszność, uporczywy kaszel, gorączkę, ból przy oddychaniu albo krwioplucie zgłoś zespołowi; nie przypisuj ich automatycznie radioterapii.
• Obrzęk ręki, piersi lub ściany klatki może wymagać oceny pod kątem obrzęku chłonnego (limfatycznego) i rehabilitacji.

Objawy szczególne dla tej okolicy

Nowa lub narastająca duszność, krwioplucie, silny ból w klatce albo ból przełyku utrudniający jedzenie wymagają oceny — zgłoś je zespołowi tego samego dnia. Telefony i zasady pilnej pomocy znajdziesz w części „Pilne objawy: gdzie szukać pomocy”.

Więcej szczegółów