Radioterapia w chorobach hematologicznych i przy dużych polach

Przed leczeniem i planowanie

• Zakres napromieniania może obejmować węzły chłonne, kości, śledzionę, duże pola lub całe ciało (TBI — napromienianie całego ciała). Zasady przygotowania zależą od leczonego obszaru i leczenia systemowego.
• Powiedz zespołowi o centralnym cewniku naczyniowym, przeszczepieniu, wcześniejszej radioterapii, aktualnych zakażeniach i wszystkich przyjmowanych lekach.
• Jeśli leczona jest głowa, szyja, klatka, brzuch lub miednica, stosuj również szczegółowe zalecenia dotyczące tej okolicy. Poproś personel o papierowy poradnik tej okolicy.

Badania krwi i leki

• Wykonuj morfologię i inne badania w terminach zapisanych przez zespół.
• Mierz temperaturę przy dreszczach, osłabieniu lub uczuciu rozbicia.
• Nie rozpoczynaj samodzielnie antybiotyku, leku przeciwgrzybiczego, probiotyku ani suplementu.
• Przy bardzo małej liczbie neutrofili (krwinek białych chroniących przed zakażeniem), obniżonej odporności lub cewniku w dużej żyle przypadkowy probiotyk może być niewłaściwy. Stosuj wyłącznie plan uzgodniony z zespołem.

Zmniejszanie ryzyka zakażenia

• Myj ręce przed jedzeniem, po toalecie i po powrocie do domu. Unikaj bliskiego kontaktu z osobami z gorączką, infekcją oddechową, biegunką lub wymiotami.
• Dbaj o skórę wokół cewnika dokładnie według instrukcji. Zaczerwienienie, ból, obrzęk lub wydzielinę zgłoś tego samego dnia.
• Nie mierz temperatury w odbycie i nie stosuj czopków, wlewów ani lewatyw bez zgody zespołu, szczególnie przy małej liczbie płytek krwi lub neutrofili (krwinek białych chroniących przed zakażeniem).

Skóra i jama ustna

• Myj skórę łagodnie i stosuj cienką warstwę bezzapachowego kremu nawilżającego i natłuszczającego (emolientu) bez recepty, np. Dexeryl krem lub Atoderm Intensive Baume.
• Używaj miękkiej szczoteczki, pasty z fluorem i łagodnej płukanki bez alkoholu.
• Nie używaj nici dentystycznej, szczoteczek międzyzębowych ani irygatora, jeśli zespół zabronił ich z powodu małej liczby płytek lub krwawienia.
• Bolesne owrzodzenia, biały nalot, krwawienie z dziąseł lub trudność w połykaniu zgłoś wcześnie.

Jedzenie i nawodnienie

• Jedz 5–6 mniejszych posiłków i dodawaj białko do każdego z nich. Pij regularnie i waż się od pierwszego tygodnia.
• Wybieraj świeże produkty z pewnego źródła, dokładnie myj warzywa i owoce, dobrze podgrzewaj mięso, ryby i jaja oraz unikaj niepasteryzowanego mleka i surowych produktów zwierzęcych.
• Jeśli zwykłe jedzenie nie wystarcza, zespół może zalecić żywność medyczną bez recepty, np. Nutridrink Protein lub Fresubin 2 kcal Drink. Nie zastępuj leczenia nudności, bólu lub biegunki samą zmianą diety.
• Brak możliwości picia, powtarzające się wymioty, nasilona biegunka lub bardzo mała ilość moczu wymagają zgłoszenia.

Zmęczenie i aktywność

• Krótki spacer lub lekka aktywność dostosowana do wyników krwi pomaga utrzymać sprawność. Przy małej liczbie płytek krwi unikaj urazów i sportów kontaktowych; przy niedokrwistości zmniejsz wysiłek i zgłoś duszność.
• Planuj odpoczynek, ale staraj się nie spędzać całego dnia w łóżku. Nagłe lub wyraźnie narastające osłabienie wymaga oceny.

Objawy szczególne

Nowe wybroczyny, krwawienie, bolesne owrzodzenia jamy ustnej lub ropna rana wymagają pilnej oceny — zgłoś je zespołowi tego samego dnia. Ogólne kryteria, w tym próg gorączki, znajdziesz w części „Pilne objawy: gdzie szukać pomocy”.

Więcej szczegółów